Bitib
Stokda olanda mənə xəbər verin.Təsiredici maddə: 1 kapsulda 0,5 mq, 1,0 mq və ya 5,0 mq takrolimus vardır.
Aşağıda göstərilən orqanların transplantasiyası zamanı ayrılmanın profilaktikası və müalicəsi: böyrək transplantasiyası, qaraciyər transplantasiyası, ürək transplantasiyası, ağciyər transplantasiyası, mədəaltı vəzinin transplantasiyası. Sümük iliyi köçürülməsi zamanı transplantatın ayrılmasının və “transplantat sahibinə qarşı” reaksiyanın profilaktikası və müalicəsi. Miasteniya (Myasthenia gravis). Ümumi qəbul olunmuş müalicəyə pis tabe olan revmatoid artrit.
Qurdeşənəyi nefriti (kortikosteroidlər effektiv olmadığı halda və ya kortikosteroidlərə qarşı arzuolunmayan reaksiyalar mövcud olduqda). Refrakter (kortikosteroidlərə rezistent və ya ondan asılı) xoralı kolit kəskinləşmə mərhələsində (orta və ya ağır dərəcəli aktiv).
Takrolimusa və ya digər makrolidlərə və preparatın digər komponentlərinə qarşı hiperhəssaslıq.
Hamiləlik dövrü İnsanların iştirakı ilə aparılan tədqiqatların nəticələri göstərmişdir ki, preparat plasentadan keçə bilir. Transplantasiya olunmuş pasiyentlərdə takrolimusun istifadəsi ilə bağlı müxtəlif məlumatlar, digər antidepressantlarla müqayisədə, hamiləliyin gedişinə və nəticələrinə preparatın neqativ təsir riskinin daha yüksək olmadığını göstərir. Spontan abortlar barədə məlumatlar var. Bu məsələ ilə bağlı digər epidemioloji məlumatlar yoxdur.
Takrolimusun hamilə qadınlarda istifadəsinin təhlükəsizliyinin kifayət qədər müəyyən edilmədiyi üçün hamiləlik dövründə preparatı, yalnız daha təhlükəsiz alternativ olmadığı halda və yalnız müalicənin faydası döl üçün potensial riski üstələdiyi hallarda təyin etmək olar. Takrolimusun potensial arzuolunmayan reaksiyalarını aşkar etmək məqsədilə hamiləlik dövründə takrolimus qəbul edən yenidoğulmuşların vəziyyətlərinə (xüsusilə, böyrək funksiyalarına diqqət yetirmək lazımdır) nəzarət etmək məsləhət görülür. Vaxtından əvvəl doğuş (< 37 həftə) və yenidoğulmuşlarda hiperkaliemiya riski mövcuddur. Ana orqanizmi üçün toksik olan dozalarda takrolimus siçovullarda və ev dovşanlarında embriotoksik və fetotoksik təsir göstərmişdir.
Takrolimusun toksik dozalarından istifadə etdikdə, dişi siçovullarda doğuş daxil olmaqla, reproduktiv funksiyanın pozulması, nəsildə isə doğulduqda bədən çəkisinin azalması, həyat qabiliyyətinin aşağı düşməsi və inkişafın ləngiməsi müşahidə olunmuşdur. Laktasiya dövrü Klinik təcrübəyə əsasən, takrolimus ana südünə nüfuz edir. Takrolimusun yenidoğulmuşlara mənfi təsirini istisna etmək mümkün olmadığı üçün Proqraf ® preparatından istifadə edən qadınlar körpələrini ana südü ilə qidalandırmaqdan çəkinməlidirlər. Fertillik Siçovullar üzərində klinikaya qədərki tədqiqatlar zamanı takrolimusun kişi fertilliyinə mənfi təsiri qeyd olunmuşdur ki, bu da, spermatozoidlərin miqdarının azalması və hərəkətliyinin azalması ilə təzahür etmişdir.
Nəqliyyat vasitəsini və digər potensial təhlükəli mexanizmləri idarə etdikdə, ehtiyatlı olmaq lazımdır. Takrolimus, xüsusilə alkoqol ilə birlikdə istifadə edildikdə, görmə qabiliyyətinin pozulmasına və nevroloji pozuntulara səbəb ola bilər.
Bu preparatı, yalnız immunosupressiv müalicənin aparılmasında təcrübəsi olan həkimlər təyin edə və ya orqanları köçürülmüş pasiyentlərdə immunosupressiv terapiyanı dəyişdirə bilərlər. Pasiyentlərin takrolimusun bir preparatından digərinin (adi kapsullardan uzun müddət təsir edən kapsullara keçid daxil olmaqla) istifadəsinə nəzarətsiz keçirilməsi təhlükəsiz deyil. Bu, transplantatın ayrılmasına və ya əlavə təsirlərin tezliyinin yüksəlməsinə, o cümlədən, immunosupressiyanın çatışmazlığına və ya həddindən artıq olmasına səbəb ola bilər. Bu səbəbə görə pasiyenti bir dərman formasından digərinə keçirdikdə və ya hər iki formasından eyni zamanda istifadə etdikdə, takrolimusun absorbsiyasının fərqlərini aşkar etmək üçün qanda takrolimusun konsentrasiyasının monitorinqi aparılmalıdır.
Pasiyent məsləhət görülən dozalanma rejiminə riayət edərək, takrolimusun dərman formalarından birini qəbul etməlidir. Dərman formasının və ya dozalanma rejiminin dəyişdiriməsini, yalnız transplantologiya sahəsi üzrə mütəxəssisin nəzarəti altında həyata keçirmək lazımdır. Dəyişiklik aparıldıqdan sonra qanda takrolimusun səviyyəsinə diqqətlə nəzarət etmək və takrolimusun sistem konsentrasiyasını müvafiq səviyyədə saxlamaq üçün preparatın dozasını korreksiya etmək lazımdır. Revmatoid artritdən, qurdeşənəyi nefritindən, xoralı kolitdən əziyyət çəkən pasiyentlərə bu preparatı, yalnız göstərilən xəstəliklərin müalicəsində təcrübəsi olan həkilmər təyin edə bilərlər.
Preparatı təyin etməzdən əvvəl pasiyentə müalicə ilə əlaqəli riskləri, uzunmüddətli müalicə kursunun vacibliyini aydınlaşdırmaq, eləcə də, pasiyentin verilən təlimatları düzgün anladığına əmin olmaq lazımdır. Pasiyentə, eləcə də, səhhətinin vəziyyətində istənilən dəyişikliklər meydana çıxdıqda, preparatın istifadəsini dayandırmaq və dərhal həkimə müraciət etmək lazımdır. Aşağıda göstərilən başlanğıc dozaları, yalnız tövsiyələr şəklində nəzərə almaq lazımdır. Əməliyyatdan sonrakı başlanğıc dövrdə Proqraf adətən digər antidepressantlarla birlikdə istifadə etmək lazımdır.
İmmunosupressiv müalicənin rejimindən asılı olaraq, doza dəyişə bilər. Proqraf® preparatının dozasının seçimi əsasən, orqanın ayrılma riskinin və preparata qarşı fərdi dözümlülüyün klinik qiymətləndirilməsinə, eləcə də, qanda takrolimusun konsentrasiyasının monitorinqinin məlumatlarına əsaslanmalıdır (aşağıda, “Qanda takrolimusun terapevtik konsentrasiyasının monitorinqi üzrə tövsiyələr” hissəsinə bax). Orqanın ayrılmasının klinik əlamətləri meydana çıxdıqda, immunosupressiv müalicə rejiminin korreksiyasının zəruri olmasını nəzərdən keçirmək lazımdır. Proqraf ® preparatını həm peroral yolla, həm də venadaxili istifadə etmək olar.
Əksər hallarda preparat peroral yolla təyin edilir; ehtiyac olduqda, Proqraf®-ın kapsullarının möhtəviyyatını su ilə qarışdırıb nazoqastral zond vasitəsi ilə yeritmək olar. İstifadə qaydası Proqraf®-ın peroral sutkalıq dozası2 dəfə (səhər və axşam) qəbul edilən bərabər dozalara bölünür. Proqraf® preparatının kapsullarını blisterdən çıxaran kimi dərhal qəbul etmək lazımdır. Pasiyentləri qablaşmada qəbul üçün nəzərdə tutulmayan, nəmuducunun (silikagelli paket) olması barədə məlumatlandırmaq lazımdır.
Kapsulları maye ilə (əsasən su ilə) birlikdə qəbul etmək məsləhət görülür. Maksimal absorbsiyanın əldə edilməsi üçün preparatı acqarına qəbul etmək tövsiyə olunur: qida qəbulundan 1 saat əvvəl və ya 2-3 saat sonra. Böyrək transplantatı olan pasiyentlərdə qidanın absorbsiyaya nəzərə çarpan təsiri qeyd edilməyib. Preparatın istifadə müddəti Transplantatın ayrılmasının profilaktikası üçün immunpsupressiyanın vəziyyətini daimi dəstəkləmək lazımdır; bu səbəbə görə müalicənin davametmə müddətini məhdudlaşdırmaq olmaz.
Preparatla venadaxili terapiyanı 7 gündən artıq aparmaq olmaz. Xoralı kolitin müalicəsi üçün preparatın istifadə müddəti adətən, 3 ayı aşmır. Qaraciyər transplantasiyası Böyüklərdə birincili immunosupressiya Proqraf ® ilə peroral müalicəni 2 qəbula bölməklə, bədən çəkisinə görə 0,10-0,20 mq/kq/sutka dozadan başlamaq lazımdır (məsələn, səhər və axşam) qəbula bölmək lazımdır. Preparatın istifadəsinə cərrahi əməliyyat bitdikdən təqribən 12 saat sonra başlamaq lazımdır.
Pasiyentin vəziyyəti preparatı daxilə qəbul etməyə imkan vermədikdə, venadaxili müalicəni bədən çəkisinə görə 0,01-0,05 mq/kq/sutka dozadan, dərman ptreparatını 24-saatlıq fasiləsiz infuziya şəklində yeritməklə başlamaq lazımdır. Uşaqlarda birincili immunosupressiya Peroral istifadə üçün preparatın başlanğıc dozası bədən çəkisinə görə 0,30 mq/kq sutka dozada 2 qəbula bölmək lazımdır (məsələn, səhər və axşam). Pasiyentin klinik vəziyyəti preparatı daxilə qəbul etməyə imkan vermədikdə, venadaxili müalicəni bədən çəkisinə görə 0,05 mq/kq/sutka dozada 24-saatlıq fasiləsiz infuziya şəklində yeritməklə başlamaq lazımdır. Böyüklərdə və uşaqlarda dəstəkləyici terapiya Transplantasiyadan sonrakı dövrdə Proqraf®-ın dozalarını adətən azaldılır.
Bəzi hallarda, birlikdə aparılan immunosupressiv müalicə preparatlarının istifadəsini dayandırmaq və Proqraf® preparatını monoterapiya şəklində saxlamaq olar. Transplantasiyadan sonra pasiyentin vəziyyətinin yaxşılaşması, takrolimusun farmakokinetikasını dəyişə bilər və bu zaman preparatın dozasının korreksiyası tələb edilə bilər. Böyüklərdə və uşaqlarda orqan ayrılmasının müalicəsi Orqanların ayrılma epizodlarının müalicəsi üçün kortikosteroidlərlə əlavə müalicə və mono/poliklonal antitellərin qısamüddətli yeridilmə kursları ilə birlikdə Proqraf®-ın yüksək dozalarından istifadə etmək lazımdır. Toksiklik əlamətləri qeyd olunduqda, preparatın dozasının azaldılması tələb edilə bilər.
Pasiyentləri Proqraf® preparatı ilə müalicəyə keçirdikdə, birincili immunosupressiya üçün istifadə olunan başlanğıc dozalar məsləhət görülür. Siklosporinlə aparılan müalicədən pasiyentlərin Proqraf® preparatı ilə müalicəyə keçirilməsi barədə məlumatı, bu bölmənin sonunda “Pasiyentlərin xüsusi populyasiyalarında preparatın dozasının korreksiyası” hissəsindən əldə etmək olar. Böyrək transplantasiyası Böyüklərdə birincili immunosupressiya Proqrafla peroral müalicəni, bədən çəkisinə görə 0,20-0,30 mq/kq/sutka dozada 2 qəbula bölünməklə, başlamaq lazımdır (məsələn, səhər və axşam). Preparatla müalicəni cərrahi əməliyyat bitdikdən sonra 24 saat ərzində başlamaq lazımdır.
Pasiyentin vəziyyəti preparatı daxilə qəbul etməyə imkan vermədikdə, venadaxili müalicəni bədən çəkisinə görə 0,05-0,10 mq/kq/sutka dozada 24-saatlıq fasiləsiz infuziya şəklində başlamaq lazımdır. Uşaqlarda birincili immunosupressiya Peroral istifadə üçün preparatın başlanğıc dozası bədən çəkisinə görə 0,30 mq/kq/sutka dozada 2 qəbula bölmək lazımdır (məsələn, səhər və axşam). Pasiyentin klinik vəziyyəti preparatı daxilə qəbul etməyə imkan vermədikdə, venadaxili müalicəni bədən çəkisinə görə 0,075-0,100 mq/kq/sutka dozada 24-saatlıq fasiləsiz infuziya şəklində başlamaq lazımdır. Böyüklərdə və uşaqlarda dəstəkləyici terapiya Dəstəkləyici müalicənin gedişində Proqraf®-ın dozası adətən, azaldılır.
Bəzi hallarda ikiqat müalicənin baza komponenti olaraq Proqraf® preparatının istifadəsini saxlayaraq, birlikdə istifadə edilən immunodepressantların qəbulunu dayandırmaq imkanı yaranır. Transplantasiyadan sonra pasiyentin vəziyyətinin yaxşılaşması, takrolimusun farmakokinetikasını dəyişə bilər; bu zaman preparatın dozasının korreksiyası tələb oluna bilər. Böyüklərdə və uşaqlarda ayrılma reaksiyasının müalicəsi Orqanların ayrılma epizodlarının müalicəsi üçün kortikosteroidlərlə əlavə müalicə və mono/poliklonal antitellərin qısamüddətli yeridilmə kursları ilə birlikdə Proqraf®-ın yüksək dozalarından istifadə etmək lazımdır. Toksiklik əlamətləri qeyd olunduqda, Proqraf® preparatının dozasının azaldılması tələb oluna bilər.
Pasiyentləri Proqraf®-la müalicəyə keçirdikdə, birincili immunosupressiya üçün istifadə olunan başlanğıc dozalar məsləhət görülür. Siklosporinlə aparılan müalicədən pasiyentlərin Proqraf® preparatı ilə müalicəyə keçirilməsi barədə məlumatı, bu bölmənin sonunda “Pasiyentlərin xüsusi populyasiyalarında preparatın dozasının korreksiyası” hissəsindən əldə etmək olar. Ürək transplantasiyası Böyüklərdə birincili immunosupressiya Proqraf®-ın antitellərlərin istifadəsilə (bu, Proqraf®-ın istifadəsini gec başlamağa imkan verir) və ya antitellər təyin olunmadan induksion müalicə ilə birlikdə klinik cəhətdən stabil pasiyentlərdə istifadə etmək olar. Antitellərlə aparılan induksiyadan sonra Proqraf ®-la peroral müalicəni bədən çəkisinə görə 0,075 mq/mq/sutka dozada 2 qəbula bölünməklə, başlamaq vacibdir (məsələn, səhər və axşam).
Pasiyentin klinik vəziyyəti stabilləşən kimi əməliyyatdan sonra 5 gün müddətində preparatın istifadəsinə başlamaq lazımdır. Pasiyentin vəziyyəti preparatı daxilə qəbul etməyə imkan vermədikdə, venadaxili müalicəni bədən çəkisinə görə 0,01-0,02 mq/kq/sutka dozada 24-saatlıq fasiləsiz infuziya şəklində başlamaq lazımdır. Takrolimusun peroral qəbulunu transplantasiyadan sonra 12 saat müddətində başlamaq kimi alternativ yanaşma mövcuddur. Bu yanaşma daxili orqanların (məsələn, böyrəklərin) funksiyalarında pozğunluq əlamətləri olmayan pasiyentlər üçün nəzərdə tutulub.
Bu halda takrolimus 2-4 mq/sutka başlanğıc dozada mofetil mikofenolat və kortikosteroidlərlə və ya sirolimus və kortikosteroidlərlə kombinə olunur. Uşaqlarda birincili immunosupressiya Ürək transplantasiyasından sonra uşaqlarda Proqraf ®-ın istifadəsilə birincili immunosupressiyanı həm antitellərlə induksiya ilə birlikdə, həm də sərbəst şəkildə aparmaq olar. Antitellərlə induksiya aparılmadığı və Proqraf® preparatı vena daxilinə yeridildiyi hallarda, tam qanda takrolimusun konsentrasiyası 15-25 nq/ml olana qədər preparatın məsləhət görülən başlanğıc dozası 24-saatlıq fasiləsiz infuziya şəklində bədən çəkisinə görə 0,03-0,05 mq/kq/sutka doza təşkil edir. İlk klinik imkan yaranan anda pasiyenti preparatın peroral qəbuluna keçirmək lazımdır.
Proqraf® preparatının başlanğıc peroral dozası bədən çəkisinə görə 0,30 mq/kq/sutka doza olmalıdır və venadaxili infuziya dayandırıldıqdan 8-12 saat sonra təyin olunmalıdır. Antitellərlə aparılan induksiyadan sonra Proqraf®-ın peroral qəbulunu bədən çəkisinə görə 0,10- 0,30 mq/kq/sutka dozada 2 qəbula bölünməklə başlamaq lazımdır (məsələn, səhər və axşam) bölmək lazımdır. Böyüklərdə və uşaqlarda dəstəkləyici müalicə Dəstəkləyici terapiyanın gedişatında Proqraf®-ın dozalarını adətən azaldılır. Transplantasiyadan sonra pasiyentin vəziyyətinin yaxşılaşması, takrolimusun farmakokinetikasının dəyişməsinə səbəb ola bilər; bu zaman preparatın dozasının korreksiyası tələb edilə bilər.
Böyüklərdə və uşaqlarda ayrılma reaksiyasının müalicəsi Ayrılma epizodlarının müalicəsi üçün Proqraf® preparatını daha yüksək dozalarda, əlavə olaraq kortikosteroidlərlə müalicə və mono/poliklonal antitellərin qısamüddətli yeridilmə kursları ilə birlikdə istifadə etmək lazımdır. Yetkin yaşlı pasiyentləri Proqraf® preparatı ilə müalicəyə keçirdikdə, preparatın bədən çəkisinə görə 0,15 mq/kq/sutka başlanğıc dozasını 2 qəbula bölmək lazımdır (məsələn, səhər və axşam). Uşaqları Proqraf® preparatı ilə müalicəyə keçirdikdə, preparatın bədən çəkisinə görə 0,2-0,3 mq/kq/sutka başlanğıc dozanı, həmçinin 2 qəbula (məsələn, səhər və axşam) bölmək lazımdır. Siklosporinlə aparılan müalicədən pasiyentlərin Proqraf® preparatı ilə müalicəyə keçirilməsi barədə məlumatı, bu bölmənin sonunda “Pasiyentlərin xüsusi populyasiyalarında preparatın dozasının korreksiyası” hissəsində olan təlimatdan əldə etmək olar.
Ağciyər transplantasiyası Birincili immunosupressiya Proqraf® preparatı adətən, peroral yolla gündə 2 dəfə bədən çəkisinə görə 0,05-0,15 mq başlanğıc dozada təyin edilir. Ayrılma reaksiyasının müalicəsi Transplantatın ayrılmasının müalicəsi üçün Proqraf® preparatı peroral yolla, gündə 2 dəfə bədən çəkisinə görə 0,075-0,15 mq başlanğıc dozada təyin edilir. Dəstəkləyici müalicə Dəstəkləyici müalicənin gedişində Proqraf®-ın dozalarını adətən, minimal effektiv dəstəkləyici doza əldə edilənə qədər azaltmaq lazımdır. Pasiyentdə müşahidə olunan simptomlardan asılı olaraq, dozanı korreksiya etmək olar.
Transplantasiyadan sonra pasiyentin vəziyyətinin yaxşılaşması, takrolimusun farmakokinetikasının dəyişməsinə səbəb ola bilər və bu zaman preparatın dozasının korreksiyası tələb oluna bilər. Mədəaltı vəzinin transplantasiyası Birincili immunosupressiya və ayrılma reaksiyasının müalicəsi Proqraf ® preparatı adətən, peroral yolla gündə 2 dəfə bədən çəkisinə görə 0,15 mq/kq başlanğıc dozada təyin olunur. Dəstəkləyici müalicə Dəstəkləyici müalicənin gedişində Proqraf® preparatının dozalarını adətən, minimal effektiv dəstəkləyici doza əldə edilənə qədər azaltmaq lazımdır. Pasiyentdə müşahidə olunan simptomlardan asılı olaraq, dozanı korreksiya etmək olar.
Transplantasiyadan sonra pasiyentin vəziyyətinin yaxşılaşması, takrolimusun farmakokinetikasının dəyişməsinə səbəb ola bilər və bu zaman preparatın dozasının korreksiyası tələb oluna bilər. Transplantasiya zamanı qanda takrolimusun terapevtik konsentrasiyasının monitorinqi üzrə tövsiyələr Peroral yolla istifadə edildikdə takrolimusun absorbsiyası daimi deyil və pasiyentlərdə fərqlənir. Bu səbəbə görə pasiyentin vəziyyətindən asılı olaraq, qanda takrolimusun konsentrasiyasına nəzarət etmək və qanda takrolimusun konsentrasiyasının həddindən artıq yüksəlməsi ilə əlaqəli arzuolunmayan reaksiyaların inkişaf etməsinin, eləcə də, takrolimus konsentrasiyasının çatışmaması nəticəsində transplantatın ayrılmasının qarşısını almaq üçün preparatın dozasını korreksiya etmək vacibdir. Transplantasiyadan bilavasitə sonra və ya preparatla müalicəyə başladıqdan sonra qanda takrolimusun konsentrasiyasının monitorinqini daha tez-tez aparmaq məsləhət görülür.
Preparatın dozasının seçimi, hər bir pasiyent üçün fərdi olaraq, orqanın ayrılmasının və preparata qarşı dözümlülüyün klinik qiymətləndirilməsinə əsaslanmalıdır. Preparatın dozalanmasını optimallaşdırmaq məqsədilə mikrohissəciklər üzərində aparılan yarımavtomatik immun-ferment analiz (MİFA) daxil olmaqla, immun üsulların vasitəsi ilə tam qanda takrolimusun konsentrasiyalarının müəyyən edilməsindən istifadə olunur. Takrolimusun qanda konsentrasiyası barədə ədəbiyyatda dərc olunmuş məlumatların fərdi klinik göstəricilərlə müqayisəsini, istifadə olunan qiymətləndirmə üsulunun bilik və anlayışı əsasında, ehtiyatla həyata keçirmək lazımdır. Əməliyyatdan sonrakı dövrdə takrolimusun tam qanda minimal konsentrasiyalarına nəzarət etmək vacibdir.
Preparatı peroral yolla təyin etdikdə, qanda takrolimusun minimal konsentrasiyalarını müəyyən etmək üçün qan nümunələrini, preparatı daxilə qəbul etdikdən 12 saat sonra növbəti dozanın istifadəsindən bilavasitə əvvəl götürmək lazımdır. Qanda takrolimusun konsentrasiyalarının təyin edilməsinin tezliyi klinik tələbatlardan asılı olmalıdır. Proqraf ® preparatının klirensinin aşağı səviyyəli olduğu üçün doza korreksiya olunduqdan sonra takrolimusun qanda minimal tarazlıq səviyyəsinin əldə edilmə müddəti bir neçə gün təşkil edə bilər. Qanda preparatın minimal konsentrasiyalarına erkən posttransplantasion dövrdə həftədə təqribən 2 dəfə və daha sonra dəstəkləyici müalicənin gedişində vaxtaşırı nəzarət etmək lazımdır.
Proqraf® preparatının dozasını, immunosupressiya rejimini dəyişdikdən sonra və ya tam qanda takrolimusun konsentrasiyasına təsir göstərən preparatlarla birlikdə istifadə etdikdən sonra həmçinin, takrolimusun qanda minimal konsentrasiyalarına nəzarət etmək lazımdır. Preparatın tam qanda konsentrasiyası barədə məlumatları interpretasiya etdikdə, pasiyentin klinik vəziyyətini düzgün qiymətləndirmək vacibdir. Klinik təcrübədə erkən posttransplantasion dövrdə preparatın tam qanda minimal konsentrasiyaları, adətən, qaraciyər transplantasiyasından sonra 5-20 nq/ml və böyrək və ürək transplantasiyasından sonra 10-20 nq/ml arasında dəyişir. Gələcəkdə qaraciyər, böyrək və ürək transplantasiyasından sonra dəstəkləyici müalicənin gedişində qanda preparatın konsentrasiyaları 5-dən 15 nq/ml-ə qədər dəyişir.
Uzun müddət ərzində qanda preparatın nəzarət (minimal) konsentrasiyaları 20 nq/ml-dən artıq olduqda, arzuolunmayan reaksiyaların inkişaf etmə riski yüksəlir. Sümük iliyi transplantasiyası Birincili immunosupressiya Transplantasiyadan bir gün əvvəl Proqraf ® preparatı peroral yolla adətən, gündə 2 dəfə bədən çəkisinə görə 0,06 mq/kq başlanğıc dozada təyin edilir. Transplantasiyanın başlanğıc mərhələsində takrolimusu gündə 2 dəfə bədən çəkisinə görə 0,06 mq/kq dozada təyin etmək lazımdır. Ayrılma reaksiyasının müalicəsi “Transplantat sahibinə qarşı” reaksiyasının müalicəsi üçün Proqraf® preparatının adi dozası gündə 2 dəfə bədən çəkisinə görə 0,15 mq/kq doza təşkil edir.
Dəstəkləyici müalicə Dəstəkləyici müalicənin gedişində Proqraf® preparatının dozalarını adətən, minimal effektiv dəstəkləyici doza əldə edilənə qədər azaldılır. Pasiyentdə müşahidə olunan simptomlardan asılı olaraq, dozanı korreksiya etmək olar. Transplantasiyadan sonra pasiyentin vəziyyətinin yaxşılaşması, takrolimusun farmakokinetikasının dəyişməsinə səbəb ola bilər; bu zaman preparatın dozasının korreksiyası tələb oluna bilər. Sümük iliyi transplantasiyasından sonra qanda takrolimusun konsentrasiyası aşağı olduqda, “transplantat sahibinə qarşı” reaksiya inkişaf edir.
“Transplantat sahibinə qarşı” reaksiyası inkişaf etdiyi halda, qanda preparatın konsentrasiyasını 10-20 nq/ml çərçivəsində olmasını təmin etmək lazımdır. Qanda takrolimusun konsentrasiyaları yüksək olduqda, böyrək funksiyalarının pozulması baş verə bilər. Böyrək disfunksiyasının qarşısını almaq üçün qanda takrolimusun konsentrasiyasını (preparatın istifadəsindən təxminən 12 saat sonra təyin olunur) 20 nq/ml-dən aşağı və ya minimal səviyyədə qalmasını təmin etmək lazımdır. Uzun müddət ərzində qanda preparatın nəzarət (minimal) konsentrasiyaları 20 nq/ml-dən artıq olduqda, arzuolunmayan reaksiyaların inkişaf etmə riski yüksəlir.
Bundan başqa kreatinin səviyyələri ilkin göstəricilərə (sümük iliyinin köçürülməsindən əvvəl) nisbətən 25 % və ya daha çox artdıqda, lazımi tədbirlər görmək lazımdır, məsələn, preparatın dozasını 25 % və ya daha çox aşağı salmaq və ya preparatın istifadəsini tamamilə dayandırmaq. Miasteniya (Myasthenia gravis) Yetkin yaşlı pasiyentlərə Proqraf ® preparatı peroral yolla gündə 1 dəfə axşam yeməyindən sonra 3 mq dozada təyin olunur. Ehtiyac olduqda, dozanı korreksiya etmək lazımdır. Preparat kifayət qədər yüksək effektiv olduqda, onun dozasını effekt dəyərini saxlamaq üçün tələb olunan minimima qədər aşağı salmaq məsləhət görülür.
Miasteniyalı (Myasthenia gravis pasiyentlərdə arzuolunmayan reaksiyaların qarşısını almaq üçün takrolimusla müalicəyə başladıqdan sonra 3 ay müddətində hər ay (preparatın istifadəsindən təxminən 12 saat sonra) və daha sonra vaxtaşırı qanda preparatın konsentrasiyasına nəzarət etmək məsləhət görülür. Revmatoid artrit Böyük pasiyentlərə takrolimus bir qayda olaraq, peroral yolla gündə 1 dəfə axşam yeməyindən sonra 3 mq dozada təyin olunur. Revmatoid artritdən əziyyət çəkən yaşlı pasiyentlərin müalicəsini takrolimusu 4 həftə müddətində gündə 1 dəfə 1,5 mq dozada təyin etməkdən başlamaq lazımdır və müalicənin təhlükəsizliyi təsdiq olunduqdan sonra effekt çatışmazlığı olduqda, dozanı gündə 1 dəfə 3 mq-a (maksimal) qədər artırmaq məsləhət görülür. Doza artırılan zaman arzuolunmayan reaksiyaların profilaktikası üçün, qanda preparatın konsentrasiyasına nəzarət etmək (qəbul edildikdən 12 saat sonra) və monitorinqin nəticələri əsasında dozanı korreksiya etmək tövsiyə olunur.
Qurdeşənəyi nefriti Yetkin yaşlı pasiyentlərə takrolimus bir qayda olaraq, peroral yolla gündə 1 dəfə axşam yeməyindən sonra 3 mq dozada təyin olunur. Ehtiyac olduqda, dozanı korreksiya etmək lazımdır. Göstərilən preparat, 2 ay fasiləsiz müalicədən sonra proteinuriya, immunoloji göstəricilər kimi nefritin klinik təzahürlərini yaxşılaşdırmadıqda, preparatın istifadəsini dayandırmaq və ya pasiyenti digər preparatın istifadəsinə keçirmək lazımdır. Preparat kifayət qədər yüksək effektiv olduqda, onun dozasını, effekt dəyərini saxlamaq üçün tələb olunan minimima qədər aşağı salmaq məsləhət görülür.
Qurdeşənəyi nefritindən əziyyət çəkən pasiyentlərdə arzuolunmayan reaksiyaların qarşısını almaq məqsədi ilə, takrolimusla müalicəyə başladıqdan sonra 3 ay müddətində hər ay (preparatın istifadəsindən təxminən 12 saat sonra) və daha sonra vaxtaşırı qanda preparatın konsentrasiyasına nəzarət etmək məsləhət görülür. Xoralı kolit Xoralı kolit zamanı takrolimusun dozalanması və qanda terapevtik konsentrasiyasının monitorinqi üzrə tövsiyələr Xoralı kolitin erkən mərhələlərində qanda takrolimusun minimal konsentrasiyalarının tez-tez yoxlanılması tələb olunduğunu nəzərə alaraq, bu preparatı stasionar səraitdə istifadə etmək tövsiyə olunur. Böyük pasiyentlərə takrolimus adətən, peroral yolla gündə 2 dəfə səhər yeməyindən və nahardan sonra bədən çəkisinə görə 0,025 mq/kq başlanğıc dozada təyin olunur. Sonrakı 2 həftə ərzində, 10- 15 nq/ml məqsədi minimal konsentrasiyalar əldə edilənə qədər, qanda takrolimusun minimal konsentrasiyalarını təyin edərək, preparatın dozasını korreksiya etmək lazımdır.
2 həftədən sonra, qanda preparatın 5-10 nq/ml məqsədi minimal konsentrasiyalarını saxlamaq imkanı verən dozanı seçmək lazımdır. Xoralı kolitin müalicəsi üçün preparatın istifadə müddəti adətən, 3 ayı aşmamalıdır. Preparatın dozasını aşağıda göstərilən tövsiyələrə müvafiq dəqiq korreksiya etmək lazımdır 1) Birinci dozanı qəbul etdikdən dərhal sonra ilk 2 həftə müddətində: ● preparatın dozasının ilk korreksiyası qanda takrolimusun nəzarət (minimal) konsentrasiyalarının ilk dozanın qəbulundan 12 və 24 saat sonra əldə edilən göstəricilərindən asılı olaraq aparılır; ● preparatın ilk dozasının korreksiyasından ən azı 2 gün sonra aparılan yoxlama nəticəsində əldə edilən takrolimusun nəzarət (minimal) konsentrasiyalarının göstəricilərindən asılı olaraq, dozanın ikinci korreksiyası aparılır; ● preparatın dozasının ikinci korreksiyasından ən azı 1,5 gün sonra aparılan birdəfəlik yoxlama zamanı takrolimusun nəzarət (minimal) konsentrasiyasının göstəricisindən asılı olaraq, 2-ci həftədə dozanın üçüncü korreksiyası həyata keçirilir. 2) İlk 2 həftədən sonra: 2-ci həftədə dozanın üçüncü korreksiyasından təxminən 1 həftə sonra, gələcəkdə dozanın korreksiyası məqsədi ilə qanda takrolimusun nəzarət (minimal) konsentrasiyasını müəyyən etmək lazımdır.
Müalicənin 4-cü həftəsindən sonra müntəzəm olaraq, məsələn hər 4 həftədən bir qanda preparatın minimal konsentrasiyalarını müəyyən etmək tövsiyə olunur. Daha sonra dozanın korreksiyası məqsədi ilə qanda takrolimusun konsentrasiyasını qida qəbulu ilə əlaqəli (yeməkdən sonra və ya acqarına) eyni şəraitdə müəyyən etmək lazımdır. Xoralı kolitin müalicəsi üçün takrolimusu yalnız kapsullarda istifadə etmək olar. Dozanın korreksiyasını dozanın 0,5 mq artırmaq və ya azaltmaq yolu ilə aparmaq lazımdır.
Bu preparatla 2 həftə müddətində aparılan müalicə xoralı kolitin gedişini yaxşılaşdırmadıqda, müalicəni dayandırmaq lazımdır. Xoralı kolitin müalicəsi üçün bu preparatın istifadə müddəti adətən, 3 ayı aşmamalıdır. Digər orqanların allotransplantasiyasından sonra tövsiyə olunan dozalar Bağırsaq allotransplantasiyasından sonra pasiyentlər üçün Proqraf ® preparatının dozalanması üzrə tövsiyələr, müxtəlif prospektiv klinik tədqiqatlardan alınan məlumatlara əsaslanır. Bağırsaq allotransplantasiyasından sonra pasiyentlər üçün preparatın başlanğıc dozası bədən çəkisinə görə 0,3 mq/kq/sutka doza təşkil edir.
Xüsusi pasiyentlər populyasiyalarında preparatın dozasının korreksiyası Qaraciyər çatışmazlığından əziyyət çəkən pasiyentlər Qaraciyər çatışmazlığından əziyyət çəkən pasiyentlərdə, preparatın məqsədli minimal səviyyəsini tövsiyə olunan göstəricilər çərçivəsində saxlamaq üçün dozanın azaldılması tələb edilə bilər. Böyrək çatışmazlığı olan pasiyentlər Takrolimusun farmakokinetikası böyrək funksiyalarından asılı olaraq dəyişmədiyi üçün preparatın dozasının korreksiyası tələb eilmir. Lakin takrolimusun nefrotoksik təsirininin mövcudluğunu nəzərə alaraq, böyrək funksiyalarına (o cümlədən, qan zərdabında kreatininin konsentrasiyasına, kreatinin klirensinə və diurezin səviyyəsinə) ciddi nəzarət etmək məsləhət görülür. Uşaqlar Qanda preparatın oxşar konsentrasiyalarını əldə etmək üçün uşaqlara adətən, böyüklər üçün olan dozalardan 1,5-2 dəfə yüksək dozalar tələb olunur.
Yaşlı pasiyentlər Hazırda yaşlı pasiyentlərdə preparatın dozasının korreksiyasının tələb olunduğu barədə heç bir məlumat yoxdur. Siklosporindən Proqraf ® preparatının istifadəsinə keçid Siklosporinin və Proqraf® preparatının eyni vaxtda istifadəsi siklosporinin yarımxaricolma dövrünün uzanmasına və toksik effektlərinin güclənməsinə səbəb ola bilər. Bu səbəbə görə pasiyentləri siklosporin müalicəsindən Proqraf ®-la müalicəyə keçirdikdə ehtiyatlı olmaq lazımdır. Proqraf®-la müalicəni, qanda siklosporinin konsentrasiyalarını və pasiyentin klinik vəziyyətini qiymətləndirdikdən sonra başlamaq lazımdır.
Pasiyentin qanında siklosporinin konsentrasiyaları yüksək olduqda, preparatın istifadəsini təxirə salmaq lazımdır. Təcrübədə siklosporinin istifadəsi dayandırıldıqdan 12-24 saat sonra preparatı təyin etmək olar. Siklosporinin klirensinin pozulma ehtimalını nəzərə alaraq, pasiyenti preparatla müalicəyə keçirdikdən sonra qanda siklosporinin konsentrasiyalarının monitorinqini davam etdirmək vacibdir.
AZ − AZN
