Sağlam bir həyatın və güclü immun sisteminin təməl daşlarından biri olan C vitamini, bədənimiz tərəfindən istehsal olunmayan və mütləq xaricdən alınması lazım olan vacib bir qida elementidir. Elmi adı askorbin turşusu olan bu vitamin, güclü antioksidant xüsusiyyətləri ilə tanınır. Bəs gündəlik həyatımızda tez-tez eşitdiyimiz C vitamini nə işə yarayır, bədənimizdə hansı funksiyaları yerinə yetirir və bu dəyərli vitamini hansı qaynaqlardan əldə edə bilərik? Bu yazımızda sağlamlığınız üçün bələdçi rolunu oynayacaq bütün sualların cavablarını topladıq.
Bədənimizin hüceyrə səviyyəsində qorunmasından tutmuş dəri gözəlliyinə qədər bir çox sahədə C vitamininin faydaları əvəzedilməzdir. Bu vitaminin sağlamlığımıza olan əsas müsbət təsirlərini belə sıralamaq olar:
Gündəlik ehtiyacımızı qarşılamağın ən təbii və sağlam yolu düzgün qidalanmaqdır. Bəs C vitamini nələrdə var? Süfrəmizdən əskik etməməli olduğumuz C vitaminli meyvələr və tərəvəzlər bunlardır:
C vitamini istiyə həssasdır. Buna görə də tərəvəzlərin çiy və ya buxarda bişirilərək yeyilməsi, vitaminin qorunması üçün daha effektivdir.
Bədəndə bu vitamin kifayət qədər olmadıqda bəzi siqnallar ortaya çıxır. C vitamini çatışmazlığı əlamətləri arasında ən çox rast gəlinənlər bunlardır:
Əgər qidalardan kifayət qədər vitamin ala bilmirsinizsə, həkim tövsiyəsi ilə C vitamini əlavəsi qəbul etmək olar. Apteklərdə fərqli formalarda təqdim olunan C vitamini həbi, C vitamini planşeti (tableti) bədənin günlük ehtiyacını sürətlə qarşılayır. Xüsusilə keyfiyyətli tərkibi ilə tanınan Ocean C vitamini kimi etibarlı markaların məhsulları bu dövrdə çox üstünlük təşkil edir.
Bundan əlavə, bu vitamin təkcə daxilə qəbul edilmir, dərinin xarici gözəlliyi üçün də böyük əhəmiyyət kəsb edir. Kosmetologiyada son illərin trendi olan C vitamini serumu (və ya C vitaminli serum) dəriyə birbaşa tətbiq olunduqda ləkələri açır, dərini parlaqlaşdırır və incə qırışları hamarlaşdırır.
Əlavələrdən maksimum fayda görmək üçün doğru zamanlama çox vacibdir. Bəs C vitamini nə zaman alınmalı? Suda əriyən bir vitamin olduğu üçün C vitamini nə zaman içilir sualının ən doğru cavabı: sabahlar aç qarnına və ya yeməkdən 45 dəqiqə sonra qəbul edilməsidir. Gün ərzində bol su ilə içilməsi bədəndəki sorulmanı artırır.
Bəli, C vitamini suda əriyən vitamin olduğu üçün bədəndə yığılıb qalmır. Artıq miqdarı böyrəklər vasitəsilə bədəndən xaric olunur. Buna görə də hər gün müntəzəm olaraq qidalardan və ya həkim məsləhəti ilə əlavələrdən qəbul edilməlidir.
C vitamini serumu dəridə günəşə qarşı həssaslıq yarada bilər. Buna görə də gecə rejimində istifadəsi daha təhlükəsizdir. Əgər gündüz tətbiq olunarsa, mütləq üzərindən yüksək qorumalı (SPF 50+) günəş kremi çəkilməlidir.
Həddindən artıq dozada (gündə 2000 mq-dan çox) qəbul edildikdə mədə bulantısı, ishal və qarın sancısı kimi həzm problemləri yarana bilər. Həmçinin uzunmüddətli yüksək dozalar böyrək daşı riskini artıra bilər.